De
polarisatie in Nederland gaat ook over het gebruik van woorden. Het
NOS-journaal benoemde de moordenaar van Las Vegas als een ‘witte man’. Het
bracht de poppen aan het dansen en menig bekende Nederlander noemde het
racistisch woordgebruik.
De Volkskrant
sprak in de persoon van Haro Kraak met Marcel Gelauff als hoofdredacteur
van het Nos-nieuws. Na aanvankelijke verontschuldigingen, het was haastwerk
en het gebruik van de juiste woorden is een complexe aangelegenheid, gaf hij
uiteindelijk toe dat het een bewuste keuze was.
Als voorbeeld noemt hij de keuze voor
'wit' in plaats van 'blank'. 'Ons bereikten de afgelopen jaren geluiden dat
blank de associatie oproept met rein, waardoor zwart direct onrein zou zijn.
Wit is een neutralere term en daarom kiezen we daarvoor.'
Het is in
ieder geval een pluspunt dat Gelauff met minder meel in de mond spreekt dan de
gemiddelde VVD-minister. Wat hij echter hier zegt is verbijsterend.
NOS wil de
term 'blank' niet meer gebruiken omdat bij de NOS geluiden zijn binnengekomen dat
de term omstreden is omdat hij zou verwijzen naar ‘rein’ en dat zou inhouden
dat iedereen die niet blank is automatisch ‘onrein’ zou zijn. Het
verbijsterende zit hem echter in het feit dat in de Nederlandse cultuur juist ‘wit’
wordt geassocieerd met rein, onschuldig en schoon. ‘Wit’ is in feite dus ook als
een schuldige term te zien.
De onzinnige
redenering van Gelauff is echter minder onzinnig dan het op het eerste gezicht
lijkt. Het zijn de minderheidsgroepen die een voorkeur hebben voor de
aanduiding ‘wit’ boven die van blank. De laatste is ingeburgerd, ‘wit’ is dan
ook als een provocatie en beschuldiging bedoeld. De NOS kiest voor de overgevoeligheid
van minderheidsgroepen en gaat daarmee naast ze staan. De NOS schoffeert
daarmee de grootste groep die nog naar het journaal kijkt, de oudere
autochtoon.
Het niet zo
onschuldige voorbeeld van hoe het NOS-journaal het nieuws duidt, staat niet op
zichzelf. Was het racistisch, zoals sommige reageerders beweren? Die term moet
met voorzichtigheid worden gebruikt. Maar het valt niet te ontkennen dat de
blanke bij minderheden een verachtelijk fenomeen is als hij niet aan hun kant
staat.
De NOS gaat
met haar keuze aan de kant van minderheden staan. Ze had ook kunnen zeggen: ‘stop
nou eens met dat overgevoelig reageren. Blank is ingeburgerd en als je dat niet
bevalt, moet je maar niet kijken. Dat heeft de NOS niet gedaan. In plaats
daarvan werkt ze op een ondoordachte wijze mee aan de polarisatie. De NOS staat
daarin niet alleen. Bij alle mainstream media is de worsteling met woorden en
zienswijzen terug te vinden. Daarin volgen ze niet de opvatting van de
gemiddelde Nederlander die voor integratie kiest. In plaats daarvan lijken ze
te kiezen voor de missionaire taak om de diversiteit, een nieuw woord voor
multiculturaliteit, aan de man te brengen.
Ze hadden ook voor integratie kunnen
kiezen!







